Een antwoord leest soepel, bevat een tabel en verwijst naar bronnen. Dat ziet er overtuigend uit. Ik zou het toch in onderdelen bekijken: wat wordt er precies beweerd en wat is nodig om dat te controleren?
Begin bij de gevolgen van een fout
Voor een lijstje namen voor een project is een fout meestal onschuldig. Bij een klantafspraak, berekening of besluit over een medewerker ligt dat anders. De hoeveelheid controle moet passen bij wat je met het antwoord gaat doen.
Het NIST AI RMF Playbook biedt organisaties handvatten om risico’s te beoordelen en AI-systemen te evalueren. De werkwijze hieronder is een praktische invulling voor een los antwoord, geen officiële NIST-checklist.
Haal de belangrijkste claims eruit
Ik zou eerst kijken naar namen, data, bedragen en stellige conclusies. Vraag welke informatie rechtstreeks uit de invoer komt en welke aannames zijn toegevoegd. Vergelijk die vervolgens met het oorspronkelijke document of de relevante bron.
Bij een bronverwijzing is alleen een werkende link niet genoeg. Open de pagina en lees of die de bewering daadwerkelijk ondersteunt. Controleer ook de datum en of de informatie op jouw situatie van toepassing is. Nogmaals aan dezelfde AI vragen of het klopt is geen onafhankelijke controle.
Reken een voorbeeld zelf na
Stel dat een antwoord zegt dat een taak maandelijks twintig uur kost. Dan wil je het aantal handelingen, de tijd per handeling en de gebruikte periode kunnen terugvinden. Zet die gegevens in een eenvoudige berekening. Zo zie je ook snel of minuten en uren door elkaar zijn gehaald.
Ontbreken gegevens, houd de conclusie dan voorlopig open. Een exact getal op basis van een onbekende aanname is geen nauwkeurige uitkomst.
Leg vast wat nog niet zeker is
Als je het antwoord doorstuurt, stuur dan niet alleen de nette eindtekst door. Vermeld welke aannames nog bevestigd moeten worden. Bij terugkerende taken kun je een vaste controlelijst maken.
Het doel is niet ieder antwoord opnieuw volledig uit te zoeken. Je wilt vooral voorkomen dat een prettig leesbare tekst ongemerkt verandert in een feit waarop anderen gaan handelen.
Bronnen en verder lezen
Uitleg en eigen beoordeling op basis van onderstaande bronnen. Genoemde voorbeelden zijn illustratief.